Doanh nghiệp xã hội là gì?

Doanh nghiệp xã hội là gì? Mô hình doanh nghiệp xã hội là gì? Mời bạn đọc cùng tham khảo bài viết dưới đây để có thể hiểu rõ hơn về doanh nghiệp xã hội nhé.

Doanh nghiệp xã hội là gì?

Điều 10. Tiêu chí, quyền và nghĩa vụ của doanh nghiệp xã hội

1. Doanh nghiệp xã hội phải đáp ứng các tiêu chí sau đây:

a) Là doanh nghiệp được đăng ký thành lập theo quy định của Luật này;

b) Mục tiêu hoạt động nhằm giải quyết vấn đề xã hội, môi trường vì lợi ích cộng đồng;

c) Sử dụng ít nhất 51% tổng lợi nhuận hằng năm của doanh nghiệp để tái đầu tư nhằm thực hiện mục tiêu xã hội, môi trường như đã đăng ký.

2. Ngoài các quyền và nghĩa vụ của doanh nghiệp theo quy định của Luật này, doanh nghiệp xã hội có các quyền và nghĩa vụ sau đây:

a) Duy trì mục tiêu và điều kiện quy định tại điểm b và điểm c khoản 1 Điều này trong suốt quá trình hoạt động; trường hợp doanh nghiệp đang hoạt động muốn chuyển thành doanh nghiệp xã hội hoặc doanh nghiệp xã hội muốn từ bỏ mục tiêu xã hội, môi trường, không sử dụng lợi nhuận để tái đầu tư thì doanh nghiệp phải thông báo với cơ quan có thẩm quyền để tiến hành các thủ tục theo quy định của pháp luật;

b) Chủ sở hữu doanh nghiệp, người quản lý doanh nghiệp xã hội được xem xét, tạo thuận lợi và hỗ trợ trong việc cấp giấy phép, chứng chỉ và giấy chứng nhận có liên quan theo quy định của pháp luật;

c) Được huy động và nhận tài trợ dưới các hình thức khác nhau từ các cá nhân, doanh nghiệp, tổ chức phi chính phủ và các tổ chức khác của Việt Nam và nước ngoài để bù đắp chi phí quản lý và chi phí hoạt động của doanh nghiệp;

d) Không được sử dụng các khoản tài trợ huy động được cho mục đích khác ngoài bù đắp chi phí quản lý và chi phí hoạt động để giải quyết vấn đề xã hội, môi trường mà doanh nghiệp đã đăng ký;

đ) Trường hợp được nhận các ưu đãi, hỗ trợ, doanh nghiệp xã hội phải định kỳ hằng năm báo cáo cơ quan có thẩm quyền về tình hình hoạt động của doanh nghiệp.

3. Nhà nước có chính sách khuyến khích, hỗ trợ và thúc đẩy phát triển doanh nghiệp xã hội.

4. Chính phủ quy định chi tiết Điều này.

Như vậy có thể tóm gọn về khái niệm doanh nghiệp xã hội như sau: “Doanh nghiệp xã hội là doanh nghiệp thành lập và hoạt động theo quy định của luật doanh nghiệp 2014 với mục đích vì cộng đồng, xã hội và trích 51% tổng lợi nhuận hằng năm của doanh nghiệp để tái đầu tư nhằm thực hiện mục tiêu xã hội, môi trường như đã đăng ký.”

Doanh nghiệp xã hội là gì?

Vai trò của doanh nghiệp xã hội

Đóng góp của doanh nghiệp xã hội tập trung vào 3 lĩnh vực. Thứ nhất, cung cấp các sản phẩm, dịch vụ sáng tạo, phù hợp với nhu cầu của cộng đồng có hoàn cảnh đặc biệt (người khuyết tật, người nhiễm HIV / AIDS …). Thứ hai, tạo cơ hội hòa nhập xã hội cho các cá nhân và cộng đồng yếu thế thông qua các chương trình đào tạo phù hợp, tạo cơ hội việc làm. Cuối cùng, đưa ra các giải pháp mới cho các vấn đề xã hội chưa được đầu tư rộng rãi như biến đổi khí hậu, năng lượng thay thế, tái chế …

Doanh nghiệp xã hội (có lãi và không có lãi) cũng tương tự như các doanh nghiệp khác vì đều được tổ chức và quản lý dưới hình thức doanh nghiệp. Tuy nhiên, điểm khác biệt là DNXH được thành lập nhằm giải quyết các vấn đề tồn tại của xã hội như đói nghèo, ô nhiễm môi trường, bảo vệ trẻ em, v.v.

Các loại doanh nghiệp xã hội

Hiện tại, pháp luật Việt Nam chưa quy định cụ thể về các loại doanh nghiệp xã hội nhưng trên thực tế sẽ có một số dạng như sau:

Doanh nghiệp xã hội phi lợi nhuận (Non-profit Social Enterprises)

Các doanh nghiệp xã hội phi lợi nhuận thường hoạt động dưới các hình thức: trung tâm, hiệp hội, quỹ, câu lạc bộ, tổ / nhóm tình nguyện của người khuyết tật, người nhiễm HIV / AIDS và phụ nữ bị bạo lực. hoạt động… Hầu hết các doanh nghiệp xã hội phi lợi nhuận được phát triển từ tổ chức phi chính phủ, bên cạnh đó cũng có một số mô hình đã được xác định từ khi thành lập. Vì vậy, mặc dù rất giống với các tổ chức phi chính phủ truyền thống, nhưng điểm khác biệt ở các doanh nghiệp phi lợi nhuận là khả năng đưa ra các giải pháp mới và sáng tạo cho các vấn đề mà toàn xã hội đang quan tâm. trái tim. Nói cách khác, họ đưa ra các giải pháp có tính cạnh tranh cao nhằm giải quyết các nhu cầu cụ thể của xã hội, từ đó thu hút vốn đầu tư từ các cá nhân và tổ chức đầu tư cho tác động xã hội. (nhà đầu tư tác động xã hội).

Các doanh nghiệp xã hội phi lợi nhuận làm tốt vai trò xúc tác để huy động các nguồn lực từ cộng đồng nhằm cải thiện đời sống cho các cộng đồng yếu thế. Doanh nghiệp xã hội loại này có thể được chia thành ba nhóm dựa trên phương thức hoạt động, mục tiêu, hiệu quả xã hội và nguồn vốn:

– Doanh nghiệp xã hội cung cấp các dịch vụ, sản phẩm có hiệu quả cao trong việc giải quyết các vấn đề xã hội và được tài trợ bởi bên thứ ba, thường là cộng đồng hoặc các nhà đầu tư xã hội. . Nói cách khác, loại hình doanh nghiệp xã hội này giống như một người lao động độc lập, tự làm chủ, đóng vai trò là chất xúc tác, kết nối các nguồn lực và mục tiêu xã hội.

– Doanh nghiệp hướng tới mục tiêu đưa hàng hóa / dịch vụ công đến những người yếu thế và dễ bị tổn thương nhất về kinh tế, những người không được tiếp cận hoặc không có khả năng chi trả cho dịch vụ theo đúng giá. thông thường. Mục tiêu của các doanh nghiệp này là đáp ứng các nhu cầu và quyền lợi của người dân đang bị bỏ qua bởi các mô hình và cơ chế kinh doanh hiện tại.

– Doanh nghiệp tạo việc làm cho các nhóm yếu thế và yếu thế của xã hội như người khuyết tật, người nhiễm HIV / AIDS, người mãn hạn tù … Hầu hết các doanh nghiệp xã hội này được đổi mới từ các tổ chức phi chính phủ. bằng cách thành lập thêm một chi nhánh kinh doanh trong tổ chức, hoặc thành lập một doanh nghiệp kinh doanh, với lợi nhuận được sử dụng để tài trợ một phần chi phí của tổ chức.

Doanh nghiệp xã hội là gì?

Doanh nghiệp xã hội không vì lợi nhuận (Not-for-profit Social Enterprises)

Hầu hết các doanh nghiệp này được thành lập bởi các doanh nhân xã hội, với sứ mệnh xã hội được nêu rõ. Ngay từ đầu các doanh nghiệp đã xác định rõ sự kết hợp bền vững giữa sứ mệnh xã hội và mục tiêu kinh tế, trong đó mục tiêu kinh tế là phương tiện để đạt được mục tiêu cuối cùng là phát triển xã hội. Lợi nhuận chủ yếu được sử dụng để tái đầu tư hoặc để mở rộng tác động xã hội của doanh nghiệp. Cung cấp các giải pháp sáng tạo và áp dụng đòn bẩy thị trường để giải quyết các vấn đề xã hội và thách thức môi trường là những gì làm cho nó khác biệt với các tổ chức từ thiện hoặc doanh nghiệp thông minh. thường. Phần lớn các doanh nghiệp xã hội thuộc loại hình này tự duy trì bằng thu nhập từ hoạt động kinh doanh và dịch vụ của mình. Có thể nói, đây là lực lượng ‘tinh hoa’ của khu vực doanh nghiệp xã hội.

Doanh nghiệp xã hội không vì lợi nhuận thường đăng ký hoạt động dưới hình thức công ty trách nhiệm hữu hạn hoặc công ty cổ phần, hoạt động theo Luật Doanh nghiệp. Một trong những lý do khiến các doanh nghiệp này đăng ký thành lập công ty là họ không muốn xã hội nhìn nhận họ như một đơn vị “ăn xin” vì lòng từ thiện của cộng đồng. Họ nhìn thấy cơ hội để tạo ra giá trị vật chất từ ​​hàng hóa và dịch vụ giàu tính nhân văn mà họ cung cấp cho cộng đồng. Ngoài ra, hoạt động như một công ty giúp họ tiếp cận nhiều vốn và cơ hội kinh doanh hơn là một tổ chức từ thiện đơn thuần. Tuy nhiên, vì sứ mệnh xã hội mà họ theo đuổi, các doanh nghiệp xã hội này phải đối mặt với một số thách thức riêng so với các doanh nghiệp thông thường khác:

Các mục tiêu xã hội không cho phép họ “tối đa hóa” lợi nhuận bằng bất kỳ cách nào. Thay vào đó, phương châm của họ là “tối ưu hóa” lợi nhuận.

Ngoài ra, chi phí cho hoạt động kinh doanh như các doanh nghiệp thông thường, các doanh nghiệp xã hội phải bỏ ra “chi phí xã hội” rất lớn.

– Do tính chất “hỗn hợp”, các doanh nghiệp xã hội thường có nguồn vốn đầu tư khá đa dạng. Ngoài vốn đầu tư thương mại thông thường, có thể thu được các nguồn vốn ưu đãi dưới hình thức cho vay dài hạn lãi suất thấp, cổ tức xã hội hoặc viện trợ không hoàn lại. Tuy nhiên, việc chưa có các quy định rõ ràng về việc tiếp nhận các khoản tài trợ, cho vay ưu đãi từ các nhà đầu tư xã hội đang khiến các doanh nghiệp lúng túng trong việc giải trình thuế và hạch toán kinh doanh. .

– Doanh nghiệp xã hội áp dụng các biện pháp hoạt động khác với doanh nghiệp thông thường. Vì vậy bên cạnh giá trị vật chất thì giá trị xã hội mà nó mang lại cho cộng đồng mới là giá trị tối đa và cần được đo lường, ghi chép cụ thể.

Doanh nghiệp có định hướng xã hội, có lợi nhuận (Social Business Ventures)

Mô hình này đặc biệt phổ biến trong lĩnh vực tài chính vi mô với các ví dụ như Grameen Bank và BRAC ở Bangladesh, SKS Microfinance ở Ấn Độ, Bina Swadaya ở Indonesia, KIVA ở Mỹ… Tại Việt Nam, chúng tôi cũng đã có hàng. hàng nghìn tổ chức tài chính vi mô cấp cơ sở, nổi bật nhất là Quỹ TYM (Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam) và CEP (Liên đoàn Lao động Thành phố Hồ Chí Minh). Một số đặc điểm của loại hình doanh nghiệp xã hội này là:

– Khác với mô hình kinh doanh phi lợi nhuận và không vì lợi nhuận, các doanh nghiệp xã hội thuộc loại hình thứ ba này ngay từ đầu đã nhìn thấy cơ hội và chủ trương xây dựng mình thành một doanh nghiệp có lãi với sứ mệnh tạo đà cho những thay đổi mạnh mẽ trong xã hội và bảo vệ môi trường. .

– Mặc dù tạo ra lợi nhuận và cổ đông nhận được cổ tức, nhưng các doanh nghiệp xã hội này không được định hướng bởi lợi nhuận. Nói cách khác, mục đích chính của nó không phải là tối đa hóa lợi nhuận tài chính cho các cổ đông, mà là một mục tiêu xã hội / môi trường, trong đó tất cả các cổ đông đều chia sẻ các giá trị chung. Một phần lợi nhuận đáng kể được sử dụng để tái đầu tư hoặc trợ cấp cho những người có thu nhập thấp, giúp cho các doanh nghiệp xã hội có thể tiếp cận và mang lại lợi ích cho nhiều người hơn.

– Doanh nghiệp thường tìm kiếm những nhà đầu tư quan tâm đến cả lợi ích vật chất và lợi ích xã hội. Họ hiếm khi sử dụng các khoản tài trợ cho các hoạt động chính của doanh nghiệp. Doanh nghiệp xã hội loại này thường hoạt động dưới các hình thức: Công ty trách nhiệm hữu hạn, Hợp tác xã, Tổ chức tài chính vi mô.

XEM THÊM TẠI: https://internationalecolodges.com/

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.